تأثیر کیفیت حکمرانی داخلی بر الگوهای رفتاری جمهوری اسلامی ایران در روابط بین‌الملل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه علوم سیاسی، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایران.

10.22080/jpir.2026.31506.1563

چکیده

حکمرانی مطلوب به‌عنوان یکی از شاخص‌های کلیدی کارآمدی نظام‌های سیاسی، نقش مهمی در شکل‌دهی به رفتار دولت‌ها در عرصه بین‌المللی ایفا می‌کند. کیفیت حکمرانی داخلی از طریق مؤلفه‌هایی چون شفافیت، پاسخگویی، کارآمدی و حاکمیت قانون، می‌تواند جهت‌گیری سیاست خارجی کشورها را تحت تأثیر قرار دهد. در این میان، جمهوری اسلامی ایران نیز به‌عنوان بازیگری مهم در نظام بین‌الملل، از این قاعده مستثنی نیست. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، تبیین تأثیر کیفیت حکمرانی داخلی بر الگوهای رفتاری جمهوری اسلامی ایران در روابط بین‌الملل است. پرسش اصلی پژوهش عبارت است از: «کیفیت حکمرانی داخلی چگونه بر نحوه کنشگری جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین‌المللی تأثیر می‌گذارد؟» فرضیه پژوهش بیان می‌دارد که هرچه کیفیت حکمرانی داخلی در ابعاد کارآمدی، شفافیت و انسجام نهادی ارتقا یابد، رفتار بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران به سمت تعامل‌گرایی، پیش‌بینی‌پذیری و افزایش قدرت نرم سوق پیدا می‌کند. یافته‌های پژوهش با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و چارچوب نظری مبتنی بر تلفیقی از نظریه حکمرانی خوب و رویکردهای واقع‌گرایی نئوکلاسیک در روابط بین‌الملل (که بر پیوند میان متغیرهای داخلی و رفتار خارجی دولت‌ها تأکید دارد) نشان داد که کیفیت پایین حکمرانی داخلی می‌تواند منجر به افزایش نااطمینانی در سیاست خارجی، کاهش انسجام تصمیم‌گیری و تضعیف تصویر بین‌المللی کشور شود. در مقابل، ارتقای شاخص‌های حکمرانی خوب، زمینه‌ساز افزایش اعتماد بین‌المللی و بهبود تعاملات دیپلماتیک خواهد بود. همچنین، انسجام نهادی و کارآمدی مدیریتی نقش مهمی در کاهش هزینه‌های سیاست خارجی ایفا می‌کنند. علاوه بر این، شفافیت و پاسخگویی داخلی می‌تواند به تقویت دیپلماسی عمومی و افزایش مشروعیت بین‌المللی منجر شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار