بررسی رابطه پناهندگان افغانستانی در جمهوری اسلامی ایران با سطوح امنیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه آزاد اسلامی. واحد علوم و تحقیقات تهران ـ ایران

10.22080/jpir.2024.25794.1339

چکیده

صورت‌بندی‌های جدید در تنش‌ها و درگیری‌ها و هدف قرار گرفتن گروه‌های غیرنظامی و آسیب‌پذیر، به یک چالش جهانی تبدیل شده است و این روند منجر به ایجاد بستر و زمینه‌های افزایش جرایم و ناامنی و در نهایت پیوند دو مقوله‌ی پناهندگی و امنیت شده است. پرسش اصلی در این زمینه آن است که حضور پناهندگان کدام عرصه‌های امنیتی کشور میزبان را تهدید می‌کند؟ و مؤلفه‌های ایجاد زمینه‌ی تهدید در هر بخش کدام است؟ هدف این پژوهش بررسی حضور طیف گسترده پناهندگان در ایران با تأکید بر اتباع افغانستان و رابطه‌ی آنان با مقوله امنیت است. روش پژوهش از منظر هدف، کاربردی و از منظر جمع‌آوری داده‌ها کیفی از نوع اسنادی و جامعه مورد مطالعه کتاب‌ها و مطالعات انجام شده مرتبط با موضوع پژوهش است. حجم نمونه براساس اصل اشباع نظری با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده است. ابزار جمع‌آوری داده‌ها سندکاوی با مرور نظام‌مند ادبیات پژوهش است. در تحلیل داده‌ها از تحلیل محتوا استفاده شد. فرضیه‌ی تحقیق مبتنی بر تهدید امنیتی پناهندگان در ایران مطابق با الگوی تکرارشونده بین‌المللی در زمینه‌های مشابه است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد تهدیدهای امنیتی پناهندگان در ایران در پنج زمینه‌ی نظامی، زیست‌محیطی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی و سیاسی قابل مطالعه است و برای محافظت مؤثر و دست‌یابی به امنیت جامع، ارتقای شاخص‌های امنیتی و رفع زمینه‌های تهدید در کشور میزبان اجتناب‌ناپذیر است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


  1. بوزان، بری. (1389). ایالات متحده و قدرت‌های بزرگ، سیاست‌های جهانی در قرن بیست‌ویکم. ترجمۀ عبدالمجید حیدری. پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.

    1. حسینی، سیدمحمّد. (1399). «موانع فزاینده منطقه‌گرایی درون‌زا در خاورمیانه از منظر مکتب کپنهاگ». فصل‌نامۀ پژوهش‌های روابط بین‌الملل، دورۀ دهم. شمارۀ 4، شمارۀ پیاپی 39: 146-125.
    2. محمودیان، حسین. (1386). مهاجرت افغان‌ها به ایران: تغییر در ویژگی‌های اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی و انطباق با جامعۀ مقصد. نامۀ انجمن جمعیت­شناسی ایران، 2(4): 69-42.
    3. نصری، قدیر. (1390). «تأملی نظری در یافته‌ها و دشواری‌های باری بوزان در بررسی امنیت». فصل‌نامۀ مطالعات راهبردی. سال 14، شمارۀ 4، شمارۀ مسلسل 54: 134-105.
    4. زندی ناوگران، لیلا؛ عسکری ندوشن؛ عباس؛ صادقی، رسول؛ افراسیابی، حسین؛ عباسی شوازی، محمدجلال. (1402). «واکاوی فرآیند بین‌نسلی ادغام فرهنگی مهاجران افغانستانی در جامعۀ ایران: یک مطالعۀ داده‌بنیاد». مطالعات فرهنگی و ارتباطات. 19(73): 37-11.
    5. محمدی، یدالله؛ خداوردی، حسن؛ کشیشیان، گارینه؛ مطلبی، مسعود. (1398). علل و ویژگی‌های مهاجرت اتباع افغانستان به ایران و تأثیر آن بر امنیت ملّی جمهوری اسلامی ایران بعد از انقلاب اسلامی. فصل‌نامۀ علمی رهیافت انقلاب اسلامی. س13. ش49: 86-65.

     

     

    1. Buzan, Barry, Waver, Ole & De Wilde. (1998). Security; A new Framework for Analysis. London: Lynne Rienner.
    2. Ferris, E.G, (2007), Abuse of power: Sexual exploitation of refugee women and Girls. Signs: Journal of women in culture and society, 32(3): 584-591
    3. Gavlack, Dale, (2014), Zaatari Syrian refugee camp fertile ground for small businesses. BBC News, July 30. www.bbc.com/ news/world-middle-east-28541909.
    4. https://www.newsdeeply.com/refugees/community/2017/10/06/treating-refugees-as-a-threat-to-security-is-counterproductive.
    5. Koepke, Bruce (2011),The Situation of Afghans in the Islamic Republic of Iran Nine Years After the Overthrow of the Taliban Regime in Afghanistan, Washington, D.C.: Middle East Institute.
    6. Mandel, Robert (1994). the changing Face of National Security, Greenwood Press, London, UK.
    7. OECD, World Bank and the International Labour Organization. (2015). The Contribution of Labour Mobility to Economic Growth. Joint paper for Group of Twenty Labour and Employment Ministers’ Meeting, Ankara, Turkey, September 3-4. ilo.org/wcmsp5/groups/public/---europe/---ro-geneva/---ilo-ankara/documents/legaldocument/wcms_398770.pdf.
    8. Salehyan, I. Gleditsch, K.S, (2006), Refugees and the Spread of Civil War. International Organization,60 (2): 335–66. https://doi.org/10.1017/S0020818306060103.
    9. Sanghi, A., Harun Onder, H. and Vermuru, V. (2016). “Yes” In My Backyard? The Economics of Refugees and Their Social Dynamics in Kakuma, Kenya. Report No. AUS14056. Washington, DC: World Bank Group.
    10. Stivachtis, Y. A. (1999). Kosovar Refugees and National Security. Refuge: Canada’s Journal on Refugees / Refuge: Revue Canadienne Sur Les Réfugiés, 18(3), 41–46. http://www.jstor.org/stable/45411643
    11. Taylor, J., Filipski, M., Alloush, M., Gupta, A., Valdes, R. I. R., González-Estrada, E. (2016). Economic Impact of Refugees. Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A., 27(113), 7449-7453. https://doi.org/10.1073/pnas.1604566113
    12. UN General Assembly. Text of the 1951 Convention; Relating to the Status of Refugees; Text of the 1967 Protocol Relating to the Status of Refugees; Resolution 2198 (XXI) adopted by the United Nations General Assembly. With an Introductory Note by the Office of the United Nations High Commissioner for Refugees. Published by: Refugees UNHCR Communications and Public Information Service P.O. Box 2500. 1211 Geneva 2 Switzerland.
    13. https://www.unhcr.org/refugee-statistics/