ساخت اجتماعی و هویتی متعارض و عودشوندگی بحران در روابط ایران و عربستان پس از انقلاب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه رازی کرمانشاه-دانشکده علوم اجتماعی- گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل

10.22080/jpir.2022.21435.1230

چکیده

جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی از مهم‌ ترین و تاثیر گذارترین بازیگران منطقه خلیج فارس و غرب آسیا بوده که پس از انقلاب اسلامی روابط پر فراز و نشیبی را تجربه کرده‌اند. در حالی که قبل از انقلاب اسلامی علی رغم رقابت‌های پیدا و پنهان، نوعی همگرایی و ثبات نسبی بر روابط آنها حاکم بود. وقوع انقلاب اسلامی‌، ساخت اجتماعی و هویتی ایران را دگرگون ساخت. و به دنبال این دگرگونی ساخت‌های اجتماعی و هویتی متضادی بین ایران و عربستان برساخته شد. به تبع ساخت‌های متعارض، واقعیتهای ناسازگار و معکوس بر روابط آنها سایه انداخت. بدین معنی آنچه در جمهوری اسلامی ایران به عنوان واقعیت تعریف شد در عربستان سعودی خطا تلقی گردید و بلعکس. از این رو، الگوی روابط ناهمسو میان دو کشور شکل گرفت به گونه‌ای که روابط مسالمت‌آمیز در مناسبات آنها امری زودگذر و بحران و عودشدن بحران به امری ماندگار و بنیادین تبدیل شده ‌است.این پژوهش با روش تحلیلی-توصیفی به بررسی دلایل و زمینه‌های عودشدن بحران در روابط دو کشور پرداخته و داده‌های پژوهش نیز نشان می‌دهد که عودشمندگی بحران‌ در روابط دو کشور، تابعی ازژرف ساخت‌های اجتماعی متضاد و عناصر ناساز هویتی و کنشهای کلامی مخاصمه آمیز نخبگان سیاست و دیانت دو کشور بوده است.

کلیدواژه‌ها